ZORUNLU MALİ SORUMLULUK SİGORTASI

Zorunlu malisorumluluk sigortası, sigortacının sigorta ettirilen motorlu taşıt ile üçüncükişilere verdiği zararların maddi açıdan giderilmesini sağlayan birteminattır. 

 

I. ZORUNLU MALİ SORUMLULUK SİGORTASI NEDİR?

 

Zorunlu mali sorumluluk sigortası, sigortacının sigorta ettirilen motorlu taşıt ile üçüncü kişilere verdiği zararların maddi açıdan giderilmesini sağlayan bir teminattır. 
 

Zorunlu mali sorumluluk sigortası, yasaca motorlu araç sahibi kişiye zorunlu tutulmuştur. Bu sigortanın yapılması zorunlu olup yasa tarafından yapılacağı sigorta şirket tercihe bırakılmıştır.

 

II. ZORUNLU MALİ SORUMLULUK SİGORTASININ KAPSAMINA GİREN TEMİNAT TÜRLERİ:

 

  • Maddi Zararlar; sigorta ettirilen motorlu aracın üçüncü kişinin ekonomik değerleri üzerindeoluşturduğu maddi hasarları kapsar. Bu kapsama zarar gören araçta meydana gelen değer kaybı da girmektedir.

 

  • Sağlık Giderleri; sigorta ettirilen motorlu aracın üçüncü kişiye verdiği zarardan kaynaklı olarak üçüncü kişinin tedavi masraflarını kapsar. Bu tedavi masraflarına protez organları, kaza nedeniyle sürekli sakatlık hallerinde  rapor alınana kadar yapılan bakıcı masrafları da girer.

 

  • Sürekli Sakatlık Teminatı; Üçüncü kişinin sürekli sakatlığı dolayısıyla ileride ekonomik olarak uğrayacağı maddi zararları kapsar. Yetkili bir hastaneden alınacak özürlü sağlık kuru raporu ile sürekli sakatlık oranının belirlenmesinden sonra ortaya çıkan bakıcı giderleri bu teminat limitleri ile sınırlı olmak şartıyla bu teminat kapsamındadır.

 

  •  Destekten Yoksun Kalma (Ölüm) Teminatı: Üçüncü bir kişinin ölümü sebebiyle ölenin desteğinden yoksun kalanların zararlarını karşılamak üzere kanunda belirtilen şartlara göre hesaplanan  belirlenecek tazminattır. Bu  tazminat miktarının tespitinde ölen kişi esas alınır.

 

III. ZORUNLU MALİ SORUMLULUK SİGORTASININ TEMİNAT DIŞINDA KALAN HALLER:

 

  • Manevi tazminat talepleri,
  • İşletilme halinde olmayan araçların sebep olacağı zararlar,
  • Hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminat talepleri,
  • İlgililerin,sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan tazminat talepleri,
  • Sigortalının,eşinin,sigortalının usul ve fürunun, sigortalıya evlat edinme ilişkisiyle bağlı olanların, sigortalının birlikte yaşadığı kardeşlerinin, mallarına gelen zararlar sebebiyle ileri sürebilecekleri talepler,
  • Destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan destek tazminatı talepleri ile destekten yoksun kalan hak sahibinin,sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı talepleri, Sigortacının bu nedenle ilgililere yaptığı tazminat ödemeleri için sigortalının terekesine ve tereke borçlusu olan  mirasçılarına sigortalının kusuru oranında ve ilgili mevzuat dahilinde müracaat hakkı saklıdır.
  •  Gelir kaybı, kâr kaybı,iş durması ve kira mahrumiyeti gibi zarar verici olguya bağlı olarak oluşan yansıma veya dolaylı zararlar nedeniyle yöneltilecek tazminat talepleri,
  • Sigortalının, Karayolları Trafik Kanunu uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler,
  • Çalınan veya gasp edilen araçların sebep oldukları ve Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalının sorumlu  olmadığı zararlar,  aracın  çalındığını  veya  gasp edildiğini  bilerek  binen  kişilerin zarara uğramaları nedeniyle ileri sürülecek talepler ile çalan ve gasp eden kişilerin talepleri,

 

Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının teminatı dışında kalmaktadır.

 

IV.  SİGORTACIYA KİMLER BAŞVURABİLİR?

 

Sigorta ettirilen motorlu araç sebebiyle zarara uğrayan veya zarara uğrayanın desteğinden mahrum kalan kişi sigortacıya başvurabilir. Ancak bu zarar zorunlu sorumluluk sigortası teminatı kapsamında olmalıdır.
 

V.   BAŞVURU NEREYE YAPILIR VE BAŞVURU USULÜ NEDİR?

 

Zarara uğrayan  motorlu  aracı  sigorta  eden  sigorta şirketine  başvuru  için  gereken  evraklarla birlikte yazılı başvuruda bulunur. Sigortacıya başvuru yapıldıktan sonra sigortacı onbeş gün içerisinde başvuru yapana tazminatı öder.

Sigortacı başvuruya onbeş gün içinde cevap vermez yahut talebi kısmen veya tamamen karşılamazsa,zarar gören kişi yetkili ve görevli  mahkemeye  dava açabileceği gibi uyuşmazlığın çözümü için Sigorta Tahkim Komisyonuna da başvurabilir. 

Yetkili mahkeme; sigortacının  merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer  mahkemelerinde,  kazanın  meydana  geldiği  yer mahkemesinde  ya da  zarar  görenin  ikametgâhının bulunduğu yer mahkemesidir.

 

Görevli mahkeme,sigortacıya karşı açılan davalarda görevli mahkeme Asliye Ticaret Mahkemesidir. Davanın sigortacı ile birlikte gerçek kişiye (aracı işleten kişi sigortalı vs....) açılması durumunda da görevli mahkeme Asliye Ticaret Mahkemesidir.  (Yargıtay 20.Hukuk Dairesinin tarihli 2016/12209 Esas ve 2016/12104 Karar Sayılı ilamı)

 

 VI. BAŞVURU İÇİN GEREKEN BELGELER NELERDİR?

 

1. Maddi Zararlar

 

       A)    Araç Hasarları

                  •Trafik Kazası Tespit Tutanağı resmi tasdikli sureti veya taraflar arasında tutulmuş kaza 

                    tespit tutanağı, varsa ifade tutanakları veya görgü tespit tutanakları,

                  •Mağdur araca ait ruhsat,

                  •Varsa hasarlı araç resimleri,

                  •Mağdur araç sahibine/zarar gören üçüncü şahsa ait banka hesap bilgileri 

                    (banka-şube adı, Iban numarası).

 

      B)Değer Kaybı

 

                  •(A)Araç Hasarları bölümünde istenen belgeler,

                  •Değer kaybı talep beyanı,

                  •Maddi hasara ilişkin ekspertiz yapıldıysa eksper raporu.

 

      C)Diğer Hasarlar (üçüncü kişiye ait mallar için)

                  •(A)Araç Hasarları bölümünde istenen belgeler,

                  •Hasarlı malın sahiplik belgesi (tapu, alım faturası, kamu kurumu resmi yazısı vb.),

                  •Üçüncü kişiye ait zarar gören malın onarımına ilişkin fatura, muhasebe kayıtları.

 

2. Bedeni Zararlar

            A) Sürekli Sakatlık

             •Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ve Çocuklar İçin Özel 

              Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik doğrultusunda hazırlanan sağlık

              kurulu raporu,

            •Epikriz Raporu,

            •Genel adli muayene raporu,

            •Tüm tetkik ve tedavilere ilişkin raporlar,

            •Mağdura ait kimlik belgesi fotokopisi,

            •Kaza raporu, varsa bilirkişi raporu veya keşif zaptı veya mahkeme kararı,

            •Mağdura ait kaza tarihi itibarıyla son gelir durum belgesi,

            •Hak sahibine ait banka hesap bilgileri (banka - şube adı, iban numarası),

           •Sağlık verilerine erişim, işleme ve aktarım konusun da mağdur tarafından verilen 

            açık rıza beyanı.

 

B) Ölüm

            •Kaza Raporu, varsa Bilirkişi Raporu, keşif zaptı veya mahkeme kararı,

            •Veraset ilamı,

            •Ölüm belgesi ve ölü muayene otopsi raporu,

            •Anne ve baba bilgisini de gösterir güncel vukuatlı nüfus kayıt örneği,

            •Ölen kişiye ait kaza tarihi itibarıyla son gelir durum belgesi,

            •Hak sahibine ait banka hesap bilgileri (banka - şube adı, Iban numarası).

 

3. Kişisel Bilgi Doğrulama Evrakları

         •Gerçek Kişilerde: Nüfus cüzdan fotokopisi ve imza beyanı,iletişim bilgileri,

     

               • Tüzel Kişilerde: Vergi levhası, ticaret sicil gazetesi,imza sirküleri ve sirkülerde 

                  yer alan yetkililerin nüfus cüzdan fotokopileri.

 

VII. ZORUNLU MALİ SORUMLULUK SİGORTASINDA ZAMAN AŞIMI SÜRESİ:

 

Motorlu araç kazalarından doğan zararların tazminine ilişkin talepler; zarar görenin, zarar ve tazminat 

yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak on yıl içinde

zaman aşımına uğrar.

Dava,  cezayı gerektiren  bir  fiilden  doğar ve ceza  kanunu  bu fiil için daha uzun bir zaman aşımı süresi 

öngörmüş bulunursa,  bu  süre  tazminat  talepleri  için de geçerlidir. Zaman aşımı, tazminat yükümlüsüne

karşı kesilirse,  sigortacıya  karşı  da  kesilmiş olur. Sigortacı  bakımından  kesilen  zaman aşımı, tazminat 

yükümlüsü bakımından da kesinlemiş sayılır.

 

Motorlu  araç kazalarında tazminat   yükümlülerinin  birbirlerine karşı rücu hakları, kendi yükümlülüklerini

tam olarak yerine getirdikleri ve rücu edilecek kimseyi öğrendikleri günden başlayarak iki yılda zaman aşımına

uğrar.

                                                                                                             Av.ŞuranurBAŞGÜL & Stj.Av.Eki Deniz ALTAN